Δημήτρης Μακρυγιαννάκης: “Μέσα από την τέχνη υπάρχει αιώνια ζωή”

Δημήτρης Μακρυγιαννάκης: “Μέσα από την τέχνη υπάρχει αιώνια ζωή”

Μπορεί, γενικά, να εκφραστεί μια ιδέα ή μια αίσθηση για τα πράγματα, όχι πάντα δείχνοντάς την κατευθείαν, αλλά χρησιμοποιώντας στις εικόνες σύμβολα και παρομοιώσεις, ανασυντάσσοντάς την; Ειδικά όταν όλα αυτά υπάρχουν ήδη εκεί έξω, είναι δηλαδή αυτό που περιγράφουμε σαν «αλήθεια»…

Μου το απάντησε ο φωτογράφος Δημήτρης Μακρυγιαννάκης, μαζί με πολλά ακόμα…

 Υπάρχει περίπτωση να μάθουμε ποτέ την αλήθεια, γενικά, αλλά και ειδικότερα μέσα από την φωτογραφία;
Μαθαίνουμε την αλήθεια του φωτογράφου μέσα από τη φωτογραφία. Αυτό έχει για μένα σημασία, να γνωρίσω κάποιον μέσα από τις φωτογραφίες του. Υπάρχουν είδη φωτογραφίας που είναι πιο κοντά στην, ας πούμε, αντικειμενική (όποια και αν είναι αυτή) αλήθεια, αλλά προσωπικά προτιμώ τα είδη φωτογραφίας όπου βλέπουμε την αλήθεια του φωτογράφου.

© Dimitris Makrygiannakis

Ακούγεται συχνά πως η πραγματικότητα εκεί έξω ξεπερνά την φαντασία. Μήπως η φωτογραφική μηχανή κατασκευάζει τα αντίστοιχα όρια ανάμεσα σε αυτά τα δύο, όπως τα θέλουμε εμείς; Ο Σαλβατόρ Νταλί διευκρίνιζε, ότι συμφωνεί με τον Φρόυντ, πως οι σουρεαλιστές τον ενδιαφέρουν λιγότερο από τους άλλους καλλιτέχνες.
Θα συμφωνήσω με την πρώτη ερώτηση, απλά θα την τροποποιήσω λίγο λέγοντας ότι, τα όρια τα κατασκευάζει το μυαλό του φωτογράφου με τη βοήθεια πάντα της μηχανής. Ο τρόπος που πετυχαίνει ένα σουρεαλιστικό αποτέλεσμα ένας φωτογράφος μπορεί να αλλάξει ριζικά, με τις ρυθμίσεις που χρησιμοποιεί στη μηχανή του.  Αλλά νομίζω ότι πρωτίστως είναι αποτέλεσμα μιας δημιουργικής σκέψης.

© Dimitris Makrygiannakis

Μιλώντας για τον Σίγκμουντ Φρόυντ, στην Burn My Eye collective, όπου είσαι μέλος, υπάρχει μια αναφορά του: “To the dream ‘No’ does not seem to exist”. Στην φωτογραφία υπάρχει το Όχι;
Το μόνο «όχι» που έχω γνωρίσει στη φωτογραφία είναι στον δρόμο, όταν κάποιος αντιδρά επειδή φωτογραφίζεται χωρίς την έγκρισή του. Κατά τα άλλα, όχι, δεν υπάρχει το Όχι στην καλλιτεχνική φωτογραφία.

Σταματάει τη ζωή το κλικ της μηχανής;
Βέβαια. Και προσφέρει, αν όλα πάνε καλά, όμορφες αναμνήσεις από μία καλλιτεχνική σκοπιά.

© Dimitris Makrygiannakis

Όταν φωτογραφίζουμε κάτι, πιστεύεις πως αποκτάμε εξουσία πάνω στο αντικείμενο; Το ζωντανεύουμε αφού το σκοτώσουμε με κάποιο τρόπο;
Θα το έλεγα πιο πολύ κατάκτηση συναισθηματική, παρά εξουσία. Το ζωντανεύουμε να κρατήσει για πάντα, αιώνια, δεν το σκοτώνουμε.

Σκέφτομαι ότι δεν είναι τυχαία, όταν φωτογραφίζουμε, η χρήση της λέξης shooting, που μια ερμηνεία της είναι και σκοπεύω με όπλο. Είναι η φωτογράφιση ένας τρόπος να εκδηλώσουμε και την επιθετικότητά μας;
Θα έλεγα ότι δεν είναι θέμα επιθετικότητας συνήθως. Υπάρχουν και οι πιο επιθετικές μορφές φωτογραφίας, όπως π.χ. τα δρομάτα in your face φλασαρίσματα, αλλά θεωρώ ότι πρωτίστως ο όρος shooting (τουλάχιστον στο δικό μου κεφάλι) έχει σχέση με το ότι με τον φακό ο φωτογράφος στοχεύει κάπου, ακριβώς όπως και με ένα όπλο. Και απλά φεύγει με το κλικ μία ειρηνική καλλιτεχνική σφαίρα, που δίνει ζωή, αντί να σκοτώνει.

© Dimitris Makrygiannakis

Πιστεύω ότι το μυστήριο βρίσκεται παντού. Είναι θέμα φιλοσοφικής ή θρησκευτικής προσέγγισης να το εντοπίσει κάποιος. Φωτογραφικά ισχύουν αυτές οι διαφορετικές perspectives; Ή θεωρείς ότι η κάμερα είναι κυρίαρχη και αυτόνομη γλώσσα έκφρασης;
Η συσκευή χωρίς το perspective του φωτογράφου είναι απλά ένα άδειο κουτί.

© Dimitris Makrygiannakis

© Dimitris Makrygiannakis

Αναρωτιέμαι τι κάνει μια φωτογραφία να ξεφεύγει από το επίπεδο της προσωπικής ανάμνησης και να ενδιαφέρει πιο πολλούς ανθρώπους. Ειδικά όταν ο χρόνος περνά πάνω της. Είναι μια ταύτιση, μια ερωτική επικοινωνία με άλλους, αυτό που γίνεται;
Είναι πάνω από όλα, νομίζω, το πόσο μια εικόνα μπορεί να ταράξει τον συναισθηματικό κόσμο του θεατή και μάλιστα με το πέρασμα του χρόνου. Που βέβαια εξαρτάται από όλα αυτά τα παραπάνω, την ταύτιση, την επικοινωνία, τα βιώματα κτλ.

Στις φωτογραφίες σου, πολύ όμορφες στ’ αλήθεια, υπάρχει κατ’ εμέ ένα οργανωμένο χάος. Τα πρόσωπα κυρίως και τα θέματα γενικά, είναι συνήθως μισο-κρυμμένα με κάποιο τρόπο. Καταλήγει σαν ένα είδος συμβολισμού. Τι υπάρχει σε αυτές τις απουσίες;
Ευχαριστώ. Υπάρχει η προσπάθεια με βασικά στοιχεία της ανθρώπινης, ή μη, ύπαρξης και ένα κάπως μινιμαλιστικό τρόπο να πω αυτό που θέλω. Και στην περίπτωση τέτοιων φωτογραφιών με ανθρώπους, με ενδιαφέρει να χρησιμοποιήσω τον άνθρωπο ως ένα σύμβολο κυρίως, παρά να εστιάσει ο θεατής σε ένα συγκεκριμένο πρόσωπο.

© Dimitris Makrygiannakis

© Dimitris Makrygiannakis

Όταν φωτογραφίζεις σκέφτεσαι τους άλλους ή τον εαυτό σου;
Σκέφτομαι μόνο να δω ωραίες φωτογραφίες.

© Dimitris Makrygiannakis

Στην φωτογραφία, όσο και στις θρησκευτικούς συμβολισμούς, αυτό που κάνει ο άνθρωπος είναι να δημιουργεί είδωλα. Και να τα λατρεύει με κάποιο τρόπο. Η φωτογραφία είναι ίσως ελπίδα για τελειότητα και μετά για αιώνια ζωή;
Τελειότητα δεν υπάρχει. Αιώνια ζωή μέσα από την τέχνη γενικότερα σίγουρα υπάρχει και είναι κάτι πολύ γοητευτικό.

© Dimitris Makrygiannakis

Καθόλου ασπρόμαυρο λοιπόν. Για να μοιάζει ίσως περισσότερο με την πραγματική ζωή, χωρίς περιττές μεταμορφώσεις;
Το χρώμα θυμίζει πραγματική ζωή, αλλά ο σκοπός μου με την έγχρωμη φωτογραφία είναι να πετύχω την υπέρβαση από την πραγματικότητα, με ένα τρόπο πιο δύσκολο από το ασπρόμαυρο, που μια και δεν υπάρχει στην πραγματική ζωή έχει αυτόματα μία πιο καλλιτεχνική χροιά.

Ασχολείσαι με την τεχνική κατεργασία των φωτογραφιών σου;Βέβαια. Είναι πολύ σημαντικό πώς ο φωτογράφος παρουσιάζει το έργο του στο κοινό του και αξίζει ιδιαίτερης προσοχής η τεχνική κατεργασία της φωτογραφίας.

© Dimitris Makrygiannakis

Είσαι γιατρός επίσης, δηλαδή αγαπάς τους ανθρώπους ιδιαίτερα, αγαπάς τα ταξίδια, αγαπάς τον δρόμο, την ζωή του. Αλλά τελικά όλα είναι δρόμος. Κάνεις street φωτογραφία λοιπόν  ή δεν είναι απαραίτητος ο προσδιορισμός;
Στην αρχή μου άρεσε να ταυτίζομαι με την έννοια του φωτογράφου δρόμου, πλέον δεν με ενδιαφέρουν οι προορισμοί. Απλά τυχαίνει στους δρόμους, μικρούς ή μεγάλους, να περνάω τις φωτοβόλτες μου.

© Dimitris Makrygiannakis

Μια ερώτηση τελικά: φοβάσαι καθόλου όταν φωτογραφίζεις;
Φοβήθηκα όσες φορές μου την πέσανε στο δρόμο, γιατί δεν τους άρεσε που τους φωτογράφιζα. Δεν ήταν και λίγες. Ευτυχώς με τον υγιή διάλογο συνήθως λύνονται αυτά. Το χειρότερο που μου έχει συμβεί είναι να φοβηθώ σε μία τέτοια στιγμή, για τη ζωή κάποιου άλλου όμως. Κάποτε στην Ινδία μού την έπεσε ένας μεθυσμένος κύριος που τον φωτογράφισα χωρίς να τον ρωτήσω, είναι από τις ελάχιστες φορές που φοβήθηκα για τη ζωή μου. Τον είδε κάποιος άλλος, που για να με σώσει ξυλοκόπησε τον μεθυσμένο κύριο πολύ βάναυσα. Νόμιζα ότι θα τον σκότωνε, ευτυχώς δεν έγινε. Ήταν πολύ δύσκολο, ἐνιωθα σαν το προκάλεσα εγώ όλο αυτό. Με πόνεσε.

Σε ευχαριστώ.Προσωπικά θεωρώ πως ο φόβος είναι ένα συναίσθημα και τα συναισθήματα είναι τα μόνα ενδιαφέροντα πράγματα στην φωτογραφία, όπως έλεγε ο Christopher Anderson. Όλα τα άλλα είναι ένα τέχνασμα.


O Δημήτρης Μακρυγιαννάκης γεννήθηκε το 1979 και ζει από το 2004 στη Στοκχόλμη της Σουηδίας, οπού εργάζεται ως γιατρός. Η πρώτη του επαφή με την καλλιτεχνική φωτογραφία ήταν το 2010 και από τότε η φωτογραφία είναι αναπόσπαστο κομμάτι της ζωής του. Είναι μέλος της διεθνούς φωτογραφικής κολλεκτίβας Burn My Eye.

https://www.instagram.com/dimitrismakrygiannakis/
https://www.flickr.com/photos/ngravity/
http://ngravity.photography/
http://www.burnmyeye.org/dimitris-makrygiannakis/

 

Σχετικά άρθρα